Twoja przegl±darka nie ma zainstalowanego plugina obsługuj±cego animacje w technologii Flash. Prosimy o zainstalowanie go ze strony Adobe.com

Menu
Kaczmarek, Jerzy

Rzeźbiarz

Urodzony 6.II.1926 r. w Wróblewie w woj. sieradzkim i tamże zamieszkały. Ukończył 5 klas szkoły podstawowej. Jest rolnikiem pracującym na odziedziczonym po rodzicach, niewielkim bo liczącym niespełna 5 ha gospodarstwie rolnym. Od dawna przejawiał zainteresowanie historią i kulturą ludową regionu sieradzkiego, na co nie mały wpływ wywarła lektura artykułów Ignacji Piątkowskiej z pobliskiego Smardzewa, literatki i etnografki, autorki prac etnograficznych i utworów scenicznych opartych na folklorze regionu sieradzkiego. I. Piątkowska znała rodziców i dziadków Kaczmarka, przychodziła do ich domu, być może, że z tych dawnych kontaktów narodziły się niektóre z jej prac jak np. „Opis zabaw ostatkowych we wsi Wróblewie pod Sieradzem" (Wisła 1889), czy „Zwyczaje i pojęcia ludu w Ziemi Sieradzkiej" (Kronika Piotrkowska 1911). I. Piątkowska utrzymywała serdeczne kontakty z rodziną Kaczmarka do ostatnich lat swego życia (zmarła w 1941 r.), mimo, że już po I Wojnie Światowej nie zajmowała się zbieraniem i publikowaniem materiałów etnograficznych. Jerzy Kaczmarek znał I. Piątkowską nie tylko z opowiadań rodziców, ale i osobiście. Korzystał z jej biblioteki, rozczytywał się w jej artykułach, które budziły w nim zamiłowanie do historii i kultury swego regionu. Dość wcześnie zaczął współpracować z Muzeum w Sieradzu, powiadamiając pracowników muzealnych i służbę konserwatorską o znaleziskach archeologicznych i numizmatycznych. Interesował się owymi starożytnościami archeologicznymi i dostrzegał ścisły związek z dziejami regionu. Kilkakrotnie zwiedzając Muzeum w Sieradzu miał też sposobność poznać zbiory etnograficzne: dawne stroje i tkaniny ludowe, sprzęty i narzędzia gospodarcze oraz rzeźby, obrazy i wyroby artystycznego rzemiosła. Wielostronne zainteresowania Kaczmarka i jego czynny stosunek do kultury regionalnej skłoniły go do twórczości malarskiej i rzeźbiarskiej. W obrazach a szczególnie w rzeźbach pragnął przedstawić dawne i współczesne zwyczaje ludowe, bohaterów miejscowych legend i opowieści, postacie z życia wsi. Rzeźba zatytułowana „Herody Sieradzkie" była pierwszą pracą, jaką Kaczmarek wykonał dla Muzeum w Sieradzu na konkurs i wystawę „Sieradzka sztuka obrzędowa i zabawkarstwo ludowe" (1965). Składała się ona z pojedynczo struganych figurek: Króla Heroda, marszałka, żołnierza, diabła, Żyda, śmierci, chłopa, cygana. Tendencja ku wielofiguralnym kompozycjom przedstawiającym jakieś obrzędy i sceny zwyczajowe będzie pojawiała się w twórczości Jerzego Kaczmarka wielokrotnie. I tak np. na konkurs ogłoszony przez Muzeum w Sieradzu „Rzeźba i zdobnictwo ludowe regionu sieradzkiego" (1972) Kaczmarek przysłał 19 rzeźb w tym dwa cykle złożone z 7 i 8 rzeźb. Zofia Neymanowa, autorka katalogu z wystawy pokonkursowej pisała wówczas o twórczości Kaczmarka: „Najwięcej wykonał na konkurs prac Jerzy Kaczmarek z Wróblewa, dostarczając 19 rzeźb, w tym dwa cykle o tematyce demonologicznej — „Sąd diabelski" i „Czarownice z diabłami". Pierwszy złożony z siedmiu rzeźb, drugi z ośmiu. Wszystkie pełne, polichromowane. Ostre, kanciaste rysy swych rzeźb podkreśla jeszcze malowaniem. Poszczególnym postaciom nadaje charakterystyczne ruchy, wygięcia postaci i atrybuty: Owczarz przykucnięty trzyma oburącz za uszy owcę, Zmora dusi za szyję dziewczynkę, Grojcyk z diabelskimi skrzypkami w ręku, w nasuniętym na czoło kapeluszu, Czarownica z miotłą w kopce (czepcu) sieradzkiej na głownie, Czarownica odczyniająca uroki ze świecą w ręce... Inny cykl — „Sąd diabelski" — z Acydiabłem siedzącym na tronie, w koronie na głowie, Lucyperkiem odczytującym z księgi grzechy ludzkie, Rokitą — diabłem siedzącym w pniu wierzby, Marcelem klęczącym z maczugą oraz Belą. Wszystkie postacie z ciemnymi rogami na czole podkreślającymi ich nieczystą siłę". Wielofiguralne kompozycje pojawiają się też w tematach religijnych np. Biczowanie, Ukrzyżowanie, Magdalena pod krzyżem, Narodzenie Chrystusa, Anioł Pański itp. Do tych tematów Jerzy Kaczmarek doszedł poprzez rzeźbienie cykli obrzędowych, jak np. wspomniane Herody czy Szopki. Z drugiej zaś strony pewien wpływ mogły też wywrzeć widziane w Muzeach i na wystawach sztuki ludowej rzeźby innych współczesnych rzeźbiarzy. Rzeźby te nie miały przeznaczenia kultowego, raczej były Plastyczną narracją wydarzeń z życia Chrystusa i Świętych. Wielofiguralne kompozycje zazwyczaj składały się z pojedynczych rzeźb dość swobodnie ze sobą połączonych. Wiele z nich mogło też stanowić osobno traktowaną figurę. Jerzy Kaczmarek posiadał umiejętność komponowania wielofiguralnych scen ale tę stosował przeważnie w płaskorzeźbie. Spośród wielu rzeźb nie wyróżniających się jakimiś specjalnymi walorami plastycznymi zdarzają się w jego twórczości prace o specyficznym wyglądzie. Taką wyróżniającą się rzeźbą jest rzeźba przedstawiająca Chrystusa Frasobliwego. Jest to najczęściej podejmowany temat w sakralnej rzeźbie ludowej, a jednocześnie posiadający najwięcej indywidualnych rozwiązań. Tak też jest w przypadku Chrystusa Frasobliwego rzeźbionego przez Kaczmarka. Z. Neymanowa we wspomnianym katalogu pisze o tej rzeźbie, po raz pierwszy pokazanej na wystawie pokonkursowej w 1972 r. „Pełna ekspresji jest... rzeźba Chrystusa Frasobliwego w osobliwej konwencji utrzymana: bardzo mocno pochylony ku przodowi siedzi podpierając się prawą ręką wsparty na kolanie- w koronie cierniowej na głowie, z której spływają pasma ciemnych włosów okalające twarz, z wąsami i brodą. Patrzy daleko przed siebie w zadumie. Nogi ku sobie zwrócone jakby wygięte pod jakimś ciężarem. Wielki prymityw człowieka jest głęboko ludzki w smutnym zamyśleniu nad losami ludzkości". Jerzy Kaczmarek figurę Chrystusa Frasobliwego rzeźbił jeszcze kilkakrotnie i za każdym razem, może nawet nieświadomie przedstawiał ją w formie jakby spłaszczonej, rozszerzonej, Przysadzistej. Udział w konkursach tematycznych narzucał Kaczmarkowi tematy rzeźb. Wykonywał je z różnym powodzeniem. Jedne jak np. Kopernik, Żeromski, żołnierz polski spotykały się z przychylnymi ocenami Jury i bywały pokazywane na wystawach pokonkursowych, inne prace przesyłane na takie konkursy jak „Wielcy Polacy" czy „Dziecko w sztuce ludowej' 'nie uzyskiwały żadnych wyróżnień. Dorobek konkursowo-wystawienniczy Jerzego Kaczmarka jest dość bogaty. Za zespół prac przesianych na konkurs „.Rzeźba i zdobnictwo ludowe regionu sieradzkiego" (1972) Kaczmarek otrzymał I nagrodę ufundowaną przez Ministerstwo Kultury i Sztuki. Również I nagrodę zdobył w konkursie „Ziemia Sieradzka w rzeźbie ludowej". Wyróżnienia otrzymał w trzech ogólnopolskich konkursach: „Stefan Żeromski i bohaterowie jego książek" (Kielce 1975), „Święto plonów w rzeźbie ludowej" (Płock 1876) i „Henryk Sienkiewicz i bohaterowie jego utworów w rzeźbie ludowej" (Siedlce 1976). Kilka wyróżnień otrzymał też za swoje prace malarskie w lokalnych i wojewódzkich przeglądach plastyki amatorskiej. Malarstwo traktowane jest Przez Jerzego Kaczmarka bardziej po amatorsku. Maluje dla własnej przyjemności, bądź na prośbę sąsiadów i znajomych, stąd nie wykracza poza tematykę kraj obrazowo-rodzajową i sakralną. Rzeźby Jerzego Kaczmarka znajdują się w kilku Muzeach. Największy zbiór posiada Muzeum w Sieradzu, ponadto po kilka rzeźb jest w Muzeach Etnograficznych w Łodzi, Krakowie, Warszawie Toruniu i w Muzeach Okręgowych w Białymstoku, Siedlcach. Jest członkiem STL. Za działalność kulturalną otrzymał honorową odznakę Województwa Łódzkiego.

Muzeum Sztuki Ludowej,Marian Pokropek, zabytki, Polska, sztuka, ludowa, rzeźba, płaskorzeźba, sznycerka i intarsje, rzeźba ceramiczna, malarstwo ścienne i dekoracyjne, malarstwo na szkle, malarstwo niepełnosprawnych, malarstwo sztalugowe, makaty, drzeworyt, grafika, rysunek, tkactwo, haft i koronki, wycinanki, ceramika, zabawki, lastyka Obrzędowa, palmy wielkanocne, pisanki wielkanocne, gwiazdy, kapliczki, szopki, maski, rekwizyty obrzędowe, współcześni święci błogosławieni, Judaica, Koń w sztuce ludowej, Barwy Śląska, Technika, prywatne,wyroby ze słomy
Strona Główna | O Muzeum | Zbiory | Twórcy | Kontakt Muzeum Sztuki Ludowej,Marian Pokropek, zabytki, Polska, sztuka, ludowa, rzeźba, płaskorzeźba, sznycerka i intarsje, rzeźba ceramiczna, malarstwo ścienne i dekoracyjne, malarstwo na szkle, malarstwo niepełnosprawnych, malarstwo sztalugowe, makaty, drzeworyt, grafika, rysunek, tkactwo, haft i koronki, wycinanki, ceramika, zabawki, lastyka Obrzędowa, palmy wielkanocne, pisanki wielkanocne, gwiazdy, kapliczki, szopki, maski, rekwizyty obrzędowe, współcześni święci błogosławieni, Judaica, Koń w sztuce ludowej, Barwy Śląska, Technika, prywatne,wyroby ze słomydesign & hosting Sebipol