Twoja przegl±darka nie ma zainstalowanego plugina obsługuj±cego animacje w technologii Flash. Prosimy o zainstalowanie go ze strony Adobe.com

Menu
wycinanki

Wycinanki w polskim zdobnictwie ludowym rozpowszechniły się w XIX stuleciu. Największy rozkwit tej gałęzi sztuki przypada na pierwsze ćwierćwiecze XX w. Wycinanki wycinano za pomocą nożyc do strzyżenia owiec z różnokolorowych papierów, bibuły lub cienkiego kartonu. Przyklejane na ścianach bądź na belkach sufitowych stanowiły one element dekoracyjny izb mieszkalnych. Wycinanki ludowe podzielić można na dwie grupy. Pierwszą tworzą wycinanki jednobarwne powstałe przez parokrotne złożenie arkusza papieru i wycięcie jednego wzoru.

Drugą grupę tworzą wielobarwne naklejanki w formie kwiatów, zwierząt, ptaków, postaci ludzkich lub w formie tematycznych obrazków. Obecnie wycinankarstwo znane jest w kilku regionach środkowej Polski: na Kurpiach, w Łowickiem i przylegającym doń Sannickiem, na terenie Opoczyńskiego i Rawskomazowieckiego, w Kieleckiem, na Lubelszczyźnie, w okolicach Garwolina i Kołbieli, a także we wsiach kolo Sieradza i Łęczycy.

Najbardziej typową formą wycinanki kurpiowskiej jest wycinanka jednobarwna o układzie symetrycznym. Są to tzw. leluje. Znane są również wycinanki o układzie symetrycznym wpisanym w koło, wycinanki jednobarwne tematyczne (tzw. las) oraz wycinanki wielobarwne w formie kogutów i pawi. Wycinanki łowickie są zazwyczaj wielobarwne i mają różnorodne formy: wpisane w kolo (tzw. gwiazdy), w formie wstążek z kółkiem (tzw. kodry), w formie wstążek lub pasków, wycinanki obrazkowe wielotematyczne i wreszcie wycinanki naklejane na skorupy jaj. Wycinanki sannickie, podobnie jak wycinanki łowickie są wielobarwne. Najbardziej powszechną formę wycinanki sannickiej stanowią tzw. kłapoki podobne do łowickiej kodry. Wycinanki w innych regionach są zazwyczaj jednobarwne i mają kompozycje geometryczne i roślinno-zwierzęce. Niekiedy występują stylizowane postacie ludzkie tzw. lalki. W innych regionach Polski (np. w woj. katowickim, bielskim, krakowskim, nowosądeckim i rzeszowskim) prymitywne wycinanki używane są jako ozdoby kolędniczych gwiazd i szopek bożonarodzeniowych.

Sztuczne kwiaty i bukiety z kwiatów rozpowszechniły się w polskim zdobnictwie ludowym stosunkowo niedawno bo zaledwie 30-40 lat temu. Obecnie są one dość rozpowszechnione i występują na obszarze całej Polski, nie różniąc się w poszczególnych regionach. Kwiaty wykonuje się głównie z różnokolorowej bibuły, rzadziej z papieru i cienkiego kartonu oraz z piór. Bukiety kwiatów sztucznych używa się jako ozdoby mieszkań oraz do upiększania przydrożnych krzyży i kapliczek. Stanowią one także element zdobniczy przy pająkach wieszanych u sufitu, jako przystrój uprzęży końskiej w czasie wesela i jako przystrój stroju ludowego. Pająki w rodzaju żyrandola, zawieszane pośrodku izby u sufitu i służące do ozdoby wnętrza domu mieszkalnego, wykonywane są z papieru, bibuły, słomy, grochu. Najbardziej okazałe pająki znane są z Łowickiego, Kieleckiego i Kurpi.

 

Galeria:

  • Wycinanka z Grodna - Białoruś
  • Wycinanka Kurpiowska "Koguty" -
  • VIII stacja - Drogi Krzyżowej - Apolonia Nowak (Kadzidło) / Wycinanka Kurpiowska
  • Ptak "Dudek" - Wycinanka Kurpiowska<br />
  • Wycinanka z Grodna - Białoruś
  • Wycinanka Kurpiowska "Ptak" -
  • Wycinanka Kurpiowska "Papierz" - W. Bogdańska
  • Wycinanka z Grodna - Białoruś
  • Mazur z oponami - Chaładaj / wycinanka Sieradzka
  • Wycinanka St. Mulicy - Grodno (Białoruś)
  • Wycinanka Kielecka -
  • Wycinanka St. Mulicy - Grodno (Białoruś)
  • Kieleckie - Bodzentyn, Czernikiewicz
  • W. Dubinka - Mińsk (Białoruś)
  • Wycinanka "Kołbielska" - St. Swiderska
  • Wycinanka "Kołbielska" - St. Świderska
  • Wycinanka z Białorusi - Mołodeczno
  • Wycinanka "Boże Narodzenie" - Miazek (Łowickie)
  • Wycinanka z Białorusi - Mołodeczno
  • Wycinanka Łowicka "Kółko z konikami" -
  • Wycinanka łowicka - Koch - Grażyna Gładka
  • Wycinanka łowicka - Grażyna Gładka
  • Wycinanka łowicka - Koch - Grażyna Gładka
  • Wycinanka opoczyńska -
  • Wycinanka radomska -
  • Z. Tomeczek -
  • Z. Tomeczek -
  • "Kółko Kurpiowskie" -
  • Klapok - wycinanka sannicka -
  • Mazur - wycinanka sieradzka - Chaładaj
  • Mazur - wycinanka sieradzka - Chaładaj
  • Mazur - wycinanka sieradzka - Chaładaj
  • Leluje Kurpiowskie -
  • Leluje Kurpiowskie -
  • Leluje Kurpiowskie -
  • Leluje Kurpiowskie -
  • Leluje Kurpiowskie -
  • Koń - M. Jeziorkowska / wycinanka Kurpiowska
  • Wycinanka żydowska - P. Stuczyński
  • wycinanka łowicka -
  • Katyń - Zofia Tomeczek (Jastrzębie Zdrów) / wycinanka

Muzeum Sztuki Ludowej,Marian Pokropek, zabytki, Polska, sztuka, ludowa, rzeźba, płaskorzeźba, sznycerka i intarsje, rzeźba ceramiczna, malarstwo ścienne i dekoracyjne, malarstwo na szkle, malarstwo niepełnosprawnych, malarstwo sztalugowe, makaty, drzeworyt, grafika, rysunek, tkactwo, haft i koronki, wycinanki, ceramika, zabawki, lastyka Obrzędowa, palmy wielkanocne, pisanki wielkanocne, gwiazdy, kapliczki, szopki, maski, rekwizyty obrzędowe, współcześni święci błogosławieni, Judaica, Koń w sztuce ludowej, Barwy Śląska, Technika, prywatne,wyroby ze słomy
Strona Główna | O Muzeum | Zbiory | Twórcy | Kontakt Muzeum Sztuki Ludowej,Marian Pokropek, zabytki, Polska, sztuka, ludowa, rzeźba, płaskorzeźba, sznycerka i intarsje, rzeźba ceramiczna, malarstwo ścienne i dekoracyjne, malarstwo na szkle, malarstwo niepełnosprawnych, malarstwo sztalugowe, makaty, drzeworyt, grafika, rysunek, tkactwo, haft i koronki, wycinanki, ceramika, zabawki, lastyka Obrzędowa, palmy wielkanocne, pisanki wielkanocne, gwiazdy, kapliczki, szopki, maski, rekwizyty obrzędowe, współcześni święci błogosławieni, Judaica, Koń w sztuce ludowej, Barwy Śląska, Technika, prywatne,wyroby ze słomydesign & hosting Sebipol