Twoja przegl±darka nie ma zainstalowanego plugina obsługuj±cego animacje w technologii Flash. Prosimy o zainstalowanie go ze strony Adobe.com

Menu
Kuchta, Adam

wytwórca zdobionych przedmiotów z metalu, skóry, drewna, rogu, twórca instrumentów muzycznych i instrumentalista

urodzony 23.IX.1935 r., zamieszkały w Bukowinie Tatrzańskiej, ul. Kościuszki 190, woj. nowosądeckie. Z zawodu jest rolnikiem, ale faktycznie zajmuje się różnorodną twórczością artystyczną. Jest wszechstronnie uzdolnionym twórcą, gra na kilku instrumentach muzycznych, sam potrafi je wykonywać, ma uzdolnienia plastyczne. Mówią, że to wszechstronne wykształcenie artystyczne Adam Kuchta zawdzięcza całej Bukowinie Tatrzańskiej.

Osierocony w 5 roku życia (ojciec zginął w czasie II wojny światowej, jako żołnierz w polskim dywizjonie w Anglii), był wychowywany przez matkę i liczną rodzinę, a także przez dalszych krewnych i znajomych. Był jedynakiem, od dziecka wykazywał duże zdolności więc stał się szybko ulubieńcem wszystkich. Miał kilkoro wspaniałych nauczycieli — nie tych ze szkoły — ale wśród bukowińskich twórców ludowych. Muzyki uczył się u Bronisławy Dziadonki-Koniecznej najsłynniejszej góralskiej skrzypaczki z Bukowiny. Metaloplastyki i obróbki skóry uczył się u Józefa Bigosa z pobliskiej Głodówki, też słynnego artysty ludowego. Ale najwięcej zawdzięcza swemu wujowi Józefowi Pitorakowi, wszechstronnie uzdolnionemu góralowi. Józef Pitorak sam będąc pisarzem, reżyserem, organizatorem życia kulturalnego i działalności artystycznej, cieszący się dużą popularnością i autorytetem na Podhalu wprowadził młodego Adama w życie artystyczne. Adam Kuchta chodząc do szkoły podstawowej v/ Bukowinie jako 12-letni uczeń gra w kapeli szkolnej, która na jednym z pierwszych ogólnopolskich festiwali zespołów ludowych zorganizowanych po wojnie uzyskuje I nagrodę (Warszawa 1947 r.). Przez kilkanaście lat gra w kapeli bukowińskiego zespołu pieśni i tańca „Podhale" na kilku tradycyjnych instrumentach: gęśle, basy, dudy, rogi, piszczałki i in. Wraz z zespołem występował na różnych imprezach folklorystycznych w kraju i za granicą, m. in. na konkursie kapel ludowych w Moskwie w 1957 r., na występach we Francji, Belgii, Holandii, w Czechosłowacji, na Węgrzech, w USA. Wielokrotnie uczestniczył w Festiwalach Folkloru Ziem Górskich w Zakopanem. Podczas „Jesieni Tatrzańskiej" oraz w innych imprezach folklorystycznych Podhala: „Sabałowe Bajania", „Bukowińskie Zapusty" występował jako solista. Dwukrotnie w 1969 i 1970 r. otrzymał I nagrody. Czynnie uczestniczy w lokalnych imprezach folklorystycznych a także w tradycyjnych obrzędach i zwyczajach kultywowanych na Podhalu.

Adam Kuchta to nie tylko uzdolniony instrumentalista, ale także kolekcjoner i wykonawca instrumentów muzycznych. W domu zgromadził pokaźny zbiór gęśli, dud czyli kóz, rogów myśliwskich, skrzypiec, basów, piszczałek itp. a wśród nich wiele wykonanych przez siebie i wiele odnalezionych w starych chałupach, poddanych konserwacji i zreperowanych. W przypadku, gdy odnaleziony stary instrument był już bardzo zniszczony i nie nadawał się do reperacji, zachowywał przynajmniej zdobnicze części tych instrumentów, traktując je jako wzorniki przy odtwarzaniu nowych. Adam Kuchta na zamówienie wykonał kilka tradycyjnych instrumentów (głównie dud) dla Muzeum Tatrzańskiego w Zakopanem, dla Muzeum Ludowych Instrumentów Muzycznych w Szydłowcu, dla Muzeów Etnograficznych w Krakowie i w Warszawie. Za dudy wykonane na konkurs: „Współczesna Sztuka Ludowa Podhala, Spisza, Pienin i Orawy" w Nowym Targu otrzymał I nagrodę.

Wykonując ludowe instrumenty muzyczne Adam Kuchta musiał wykazać się dobrą znajomością obróbki skóry, umiejętnością zdobienia w metalu, w drewnie, rogu, bowiem wszystkie te surowce i techniki zdobnicze miały zastosowanie przy wyrobie tych instrumentów.

Jednocześnie Adam Kuchta zajmuje się zdobieniem innych przedmiotów z metalu i ze skóry. Są to przede wszystkim skórzane, szerokie pasy bacowskie i zbójnickie, torby myśliwskie oraz klamry, spinki, noże itp. Przedmioty ze skóry posiadają bogate zdobienia wykonane techniką tłoczenia wzorów. Wiele tu ornamentów zaczerpniętych z tradycyjnego zdobnictwa podhalańskiego: zgeometryzowane parzenice, słońca, gwiazdki, jodełki, rozety, linie faliste, kółeczka itp. ułożone w logiczne, zharmonizowane układy o zachowanym umiarze i prostocie. Podobną ornamentykę Kuchta stosuje w zdobnictwie przedmiotów metalowych, na spinkach a także na klamrach, sprzączkach i guzach dodawanych do skórzanych toreb i pasów. Twórca mówi: „W tym pasie zbójnickim jest guzów mosiężnych 120, a na nich nasze góralskie „słoneczka", a każde ma inny rysunek i nie ma drugiego takiego samego". Zdobnictwo spinek, klamer i guzów charakteryzuje się drobną, subtelną ornamentyką, którą twórca potrafi wyczarować stosując zaledwie kilka prostych, przez siebie wykonanych dłutek i stempelków.

Kuchta zna i stosuje także inne techniki zdobnicze: inkrustację, intarsję, trawienie w kwasach. ,,Zdobię różnymi technikami — stwierdza twórca — wzory staram się stosować stare, tylko częściowo daję coś swojego. Najbardziej lubię robić to co chcę, to znaczy coś ładnego i wartościowego np. ładną torbę, dudy, nóż czy pas bogaty, bo na takich wyrobach mogę się artystycznie wyżyć". Swoje umiejętności artystyczne nabyte od starszego pokolenia i rozwinięte dzięki wieloletniej pracy i doświadczeniu teraz przekazuje innym. „Wszystkiego co umię uczę swego syna. Uczyłem młodzież na kursie CPLiA metaloplastyki i uczyłem też grać na skrzypcach i basach. Jestem szczęśliwy bo widzę, że praca moja nie idzie na marne i że będę miał następców". Adam Kuchta w dalszym ciągu pozostaje aktywnym działaczem społeczno-kulturalnym. Uczestniczy w amatorskim ruchu artystycznym w Gminnym Ośrodku Kultury, należy do PTTK, działa w CPLiA i STL. Otrzymał Bręzowy Krzyż Zasługi, wiele dyplomów i odznaczeń a w 1977 r. nagrodę im. Oskara Kolberga. Jego prace znajdują się w zbiorach wielu muzeów m. in. w Muzeum Tatrzańskim w Zakopanem, w Muzeum Etnograficznym w Krakowie, w Państwowym Muzeum Etnograficznym w Warszawie, są także często eksponowane na wystawach krajowych i zagranicznych prezentujących polską sztukę ludową.

Muzeum Sztuki Ludowej,Marian Pokropek, zabytki, Polska, sztuka, ludowa, rzeźba, płaskorzeźba, sznycerka i intarsje, rzeźba ceramiczna, malarstwo ścienne i dekoracyjne, malarstwo na szkle, malarstwo niepełnosprawnych, malarstwo sztalugowe, makaty, drzeworyt, grafika, rysunek, tkactwo, haft i koronki, wycinanki, ceramika, zabawki, lastyka Obrzędowa, palmy wielkanocne, pisanki wielkanocne, gwiazdy, kapliczki, szopki, maski, rekwizyty obrzędowe, współcześni święci błogosławieni, Judaica, Koń w sztuce ludowej, Barwy Śląska, Technika, prywatne,wyroby ze słomy
Strona Główna | O Muzeum | Zbiory | Twórcy | Kontakt Muzeum Sztuki Ludowej,Marian Pokropek, zabytki, Polska, sztuka, ludowa, rzeźba, płaskorzeźba, sznycerka i intarsje, rzeźba ceramiczna, malarstwo ścienne i dekoracyjne, malarstwo na szkle, malarstwo niepełnosprawnych, malarstwo sztalugowe, makaty, drzeworyt, grafika, rysunek, tkactwo, haft i koronki, wycinanki, ceramika, zabawki, lastyka Obrzędowa, palmy wielkanocne, pisanki wielkanocne, gwiazdy, kapliczki, szopki, maski, rekwizyty obrzędowe, współcześni święci błogosławieni, Judaica, Koń w sztuce ludowej, Barwy Śląska, Technika, prywatne,wyroby ze słomydesign & hosting Sebipol